Beliniak w studiu „Adela” w Krakowie

Prezentowane dzisiaj zdjęcie to jedna z ładniejszych fotografii beliniaków jakie mam w kolekcji. Jest ostre, dobrze skadrowane i naświetlone w Zakładzie Adela w Krakowie. Pieczątka tego zakładu „Zakład Art. Fotograficzny „Adela” Kraków Plac Szczepański 2” widnieje na odwrocie zdjęcia. Zdjęcie jak można się domyślać zrobione było w czasie urlopu. Jest ono podpisane „Stobbe Stanisław” – nie mam jednak pewności czy jest to nazwisko ułana czy kolekcjonera, który podpisał swój eksponat.

Read More

Dymisje z Legionów w październiku 1916 roku

W połowie 1916 roku wyczerpywała się cierpliwość Józefa Piłsudskiego wobec Niemiec i Austrii wstrzymujących się ze składaniem deklaracji dotyczących przyszłości Polski. Wyrazem tej niecierpliwości i zarazem determinacji było złożenie (25 lipca) przez Piłsudskiego podania o dymisję. Wraz z dymisją złożony został memoriał zawierający postulaty dotyczące reorganizacji Legionów. Memoriał został podpisany nie tylko przez Piłsudskiego ale także przez czołowych dowódców legionowych m.in. pułkowników Hallera i Sosnkowskiego.

Read More

Andrzej Walczak – ułan 5 szwadronu 2 Pułku Ułanów

Jest 24 marca 1916 roku. Trwają walki pozycyjne na Wołyniu. Front pomiędzy wojskami austro-węgierskimi a rosyjskimi przebiega wzdłuż Styru. Potyczki i patrole przerywane są długimi okresami czuwania w okopach. Ułan Andrzej Walczak pisze ołówkiem kartkę do matki. Kartkę stanowi jego fotografia, na której stoi z fantazyjnie zarzuconym na ramiona kożuszkiem, wsparty o szablę.

Read More

Autograf Władysława Beliny-Prażmowskiego

W listopadzie 1916 roku dotychczasowi zaborcy zaczęli składać obietnice utworzenia państwa polskiego. Jako pierwszy został ogłoszony 5 listopada manifest dwóch cesarzy (Franciszka Józefa i Wilhelma). W konsekwencji niemieckie i austro-węgierskie władze okupacyjne powołały na początku stycznia 1917 roku Tymczasową Radę Stanu. Organ ten miał tworzyć przyszłe organy państwowe i polską administrację. Faktyczne uprawnienia Rady były bardzo skromne. Z początkiem 1917 roku Polski Korpus Posiłkowy został wydzielony z austriackich sił zbrojnych i przekazany pod rozkazy niemieckiego gubernatora Hansa von Beselera.

Read More

lek. wet. ppor. Wacław Skulski

Pod koniec lipca 1914 roku pod rozkazy Józefa Piłsudskiego oddał się konny odział lwowskiego Sokoła (pod dowództwem Marcelego Śniadowskiego), który dotarł do Krakowa, bez koni, 3 sierpnia. Oddział liczył 20 osób i był umundurowany oraz uzbrojony w nowoczesne karabiny Kropatschek wraz z amunicją. Jak opisują Michał Klimecki i Krzysztof Filipow w swojej książce „Legiony Polskie dzieje bojowe i organizacyjne” dla oddziału zostały zakupione „ […] wojskowe siodła austriackie typu oficerskiego, czapraki granatowe z zielonymi obszyciami, oficerskie szable kawaleryjskie i krótkie karabinki kawaleryjskie. Jeźdźcy nosili jednolite polowe mundury sokole”. Po przybyciu do Krakowa żołnierze ci zostali zakwaterowani w Oleandrach skąd wyruszyli kolejnego dnia na tereny Królestwa Polskiego w celu zdobycia koni. W tym czasie (4 lub 5 sierpnia) do oddziału dołączył, 27 letni Wacław Skulski i pełnił w nim funkcję weterynarza.

Read More

3 szwadron 2 Pułku Ułanów

Swoją historię 2 pułk ułanów wywodzi od 2 i 3 szwadronu kawalerii, których formowanie rozpoczęło się w sierpniu 1914 roku. Szwadrony te liczyły po około 120 ułanów każdy i złożone były przede wszystkim z lwowskich i krakowskich Sokołów Konnych oraz konnego oddziału Strzelca spod Miechowa. Szwadrony te weszły w skład II Brygady i razem z 2 i 3 Pułkiem Piechoty wysłane zostały na front węgierski tworząc dwuszwadronowy II dywizjon kawalerii. Dowódca dywizjonu rtm. Zbigniew Dunin-Wąsowicz poprowadził na czele części 2 szwadronu najsłynniejszą szarżę w pierwszowojennej historii polskiej kawalerii. Szarża ta miała miejsce pod Rokitną 13 czerwca 1915 roku. W czasie szarży 3 szwadron pozostawał w odwodzie.

Read More

Wacław Sirko – Sieroszewski

Na dzisiejszym zdjęciu ponownie ułani Beliny. Głównym bohaterem zdjęcia jest Wacław Sieroszewski pseudonim „Sirko”. To ten starszy ułan siedzący pośrodku na koniu. Biogram Sirko – Sieroszewskiego jest dobrze znany i łatwo go znaleźć w sieci. Chcę tylko tutaj przypomnieć, że ten wielki patriota był więźniem X Pawilonu Cytadeli a także został zesłany na kilkanaście lat na Syberię. Po powrocie z zesłania zamieszkał w Krakowie skąd przeniósł się do Paryża. Jak widać na ilustrującej wpis fotografii był żołnierzem 1 Pułku Ułanów. Zły stan zdrowia spowodowany więzieniem i zesłaniem sprawił, że Sirko – Sieroszewski został zwolniony ze służby w Legionach pod koniec 1915 roku. Po zwolnieniu pozostawał wielkim zwolennikiem Józefa Piłsudskiego i wszelkich działań Komendanta.

Read More

Beliniacy

Nie miałem kłopotu z wyborem zdjęcia ilustrującego pierwszy wpis. Mam do niego największy sentyment. Właśnie dlatego że było pierwszym w mojej kolekcji. Nie jest unikalne ale bije z niego szczególna ułańska duma. Niestety nic nie wiem o osobach uwiecznionych na tej fotografii ani o miejscu, w którym została zrobiona. Wiadomo, że czapki, które noszą ułani używane były jedynie w 1 Pułku Ułanów. Fotografie Beliniaków (od nazwiska dowódcy pułku Władysława Beliny – Prażmowskiego) będzie okazja jeszcze nie raz prezentować. Zdjęcie musiało być zrobione najwcześniej w 1915 roku bo ten typ czapek, wzorowanych na czapkach ułańskich z czasów powstania listopadowego dopiero wtedy został wprowadzony do umundurowania. Projektantem tej czapki był Zygmunt Rozwadowski. Rozwadowski, który krótko był wachmistrzem w 1 Pułku Ułanów bardziej znany jest ze swojej działalności artystycznej. Był wspaniałym malarzem batalistą a jedno z bardziej znanych dzieł – Panoramę Racławicką, współtworzył z Janem Styką i Wojciechem Kossakiem.

Read More